Studenci architektury wnętrz wiedzą, jak poprawić wizerunek miasta

I nie o wygląd tylko chodzi. Jak zwykle „diabeł tkwi w szczegółach”, a te – w przypadku miejskiego krajobrazu – mają walory zarówno estetyczne, jak i użytkowe. Bo z jednej strony dodatkowa ławka np. w okolicy dworca kolejowego to wygodne miejsce do spoczynku, z drugiej zaś, odpowiednio wkomponowana w przestrzeń, może uatrakcyjnić wizerunek miasta, nadać mu jeszcze bardziej malowniczy charakter. Te „małe, a wielkie” zmiany zaplanowały w swoich projektach pod wspólną nazwą „Studium rewitalizacji małej architektury w przestrzeniach miasta Przemyśl” studentki III roku architektury wnętrz. Swoimi pomysłami podzieliły się 2 marca br. na spotkaniu zorganizowanym przez Dyrekcję Instytutu Sztuk Projektowych, w którym udział wziął zastępca Prezydenta Miasta Przemyśla Bartłomiej Barszczak.

Przemyśl piękną architekturą stoi

Krajobraz miejski Przemyśla kształtowany jest przede wszystkim przez jego bogate dziedzictwo architektoniczne. Na wartość przestrzeni wpływają jednak nie tylko obiekty zabytkowe, lecz również tereny zieleni, infrastruktura techniczna, układ komunikacyjny oraz sieć traktów pieszych. Integralnym elementem tej struktury pozostaje mała architektura, która – odpowiednio zaprojektowana i wkomponowana w istniejącą tkankę urbanistyczną – pozwala wyeksponować walory przestrzeni, podkreślić charakter historycznej zabudowy oraz wzmocnić jej czytelność kompozycyjną. Pełni ona równocześnie funkcje użytkowe i estetyczne, stanowiąc trwały składnik zagospodarowania przestrzeni publicznej.

Projekt rewitalizacji

Odpowiedzią na potrzebę uporządkowania oraz ujednolicenia elementów małej architektury w obszarze objętym ochroną konserwatorską – Parku Kulturowego „Stare Miasto” – jest koncepcja projektowa pt. „Studium rewitalizacji małej architektury w przestrzeniach miasta Przemyśla”. Opracowanie zostało przygotowane przez studentki III roku architektury wnętrz pod kierownictwem mgr inż. arch. Marty Bochenek-Bartnickiej, we współpracy z Urzędem Miejskim w Przemyślu oraz przy wsparciu Podkarpackiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Autorkami koncepcji są panie: Monika Błażowska, Klaudia Bunda, Oliwia Golonka, Julia Gruca, Viktoriia Naumova, Magdalena Szemełda, Magdalena Wojciechowska, Dorota Zahel oraz Katarzyna Zaremba.

Założenia „Studium rewitalizacji”

Celem opracowania było harmonijne dostosowanie elementów małej architektury i mebli miejskich do istniejącej, zabytkowej zabudowy, a także podkreślenie walorów krajobrazowych i poprawa ładu przestrzennego. Zachowanie spójnych kryteriów kompozycyjnych pomiędzy poszczególnymi obiektami wpływa bowiem bezpośrednio na postrzeganie miasta jako całości – zarówno przez mieszkańców, jak i turystów. Estetyczna konsekwencja oraz powtarzalność form sprzyjają budowaniu czytelnej tożsamości miejsca.

Zakres opracowania obejmował projekt aranżacji wybranych przestrzeni miejskich: Placu na Bramie, Placu Legionów, Rynku oraz ulic Jagiellońskiej, Kazimierzowskiej i Franciszkańskiej. Głównym założeniem było ujednolicenie występujących w tych strefach mebli miejskich, takich jak ławki, kosze na odpady, słupki drogowe, stojaki rowerowe czy tablice ogłoszeniowe. Projekt nie zakładał wprowadzania zupełnie nowych form, lecz bazował na elementach już funkcjonujących w mieście. Działania koncentrowały się na eliminacji obiektów niespójnych stylistycznie i zastąpieniu ich rozwiązaniami o charakterze zgodnym z historycznym kontekstem przestrzeni. Priorytetem było osiągnięcie uporządkowanego, harmonijnego wizerunku miasta.

Małe – wielkie zmiany

Opracowanie zawiera analizy obejmujące inwentaryzację istniejących elementów małej architektury, identyfikację problemów przestrzennych oraz propozycje zmian wraz z wizualizacjami projektowymi. Zaprezentowane rozwiązania dowodzą, że nawet niewielkie, lecz precyzyjnie zaplanowane interwencje mogą znacząco wpłynąć na poprawę funkcjonalności oraz estetyki historycznych przestrzeni publicznych. Niekiedy to właśnie drobne modyfikacje stają się impulsem inicjującym szerszy proces rewitalizacji i estetyzacji miasta.
„Studium rewitalizacji małej architektury w przestrzeniach miasta Przemyśla” stanowi zatem nie tylko projekt porządkujący wybrane obszary śródmieścia, lecz także narzędzie kształtowania świadomej polityki przestrzennej, opartej na poszanowaniu dziedzictwa kulturowego oraz dążeniu do budowy spójnego i czytelnego ładu urbanistycznego.

Instytut Sztuk Projektowych dla miasta

Nie po raz pierwszy studenci Instytutu Sztuk Projektowych zabierają głos w sprawach dotyczących ewentualnego poprawiania wizerunku miasta lub wpływania na jego postrzeganie. W ubiegłym roku Prezydentowi Miasta Przemyśla przedstawione zostały –wybrane spośród wielu – projekty studentek projektowania graficznego poświęcone tożsamości wizualnej miasta. Powstały dwie różne koncepcje, które mogłyby pozytywnie wpłynąć na wizerunek Przemyśla, stanowiąc swoistą „okrasę” np. dla materiałów reklamowych itp. Ponadto na jednym z budynków w rynku zawisła artystyczna siatka, której projekt przygotowali również studenci projektowania graficznego, mając na uwadze niebanalną wytyczną – przygotowane dzieło ma zapowiadać przyszłą Galerię Sztuki Współczesnej w Przemyślu.

Jak łatwo się domyślić, to nie ostatnie słowo młodych adeptów sztuki. A pomysłów mają wiele…



Tekst: Marta Bochenek-Bartnicka, Ewelina Kasperska
Zdjęcia: Dział Organizacji i Promocji, Urząd Miejski